Timio Player review: talen leren zonder scherm

Zoek je schermvrij vermaak, maar heeft je peuter simpelweg het geduld nog niet voor lange luisterverhalen? In deze review deel ik onze ervaring met de TIMIO Player: een interactieve audiospeler die direct resultaat geeft in de speelhoek.

Mijn oudste van vier bedenkt sinds kort graag zelf verhalen. Waar dat voorheen bij een ‘mama ik heb een leuk verhaal, wil je luisteren?’ bleef, maken we er tegenwoordig iets visuelers van. Hij wil zelf dingen maken: plaatjes, boeken (Gemini Storybook) en geluiden inspreken om vervolgens op de Yoto Mini af te spelen. Hij kiest heel bewust de geluiden die bij een actie horen (denk hierbij aan slaan met kussens of schoppen tegen de bal; rustig spelen met een treinbaan zit hier niet bij). Een heel leuk spelletje, maar er is één probleem: zijn tweejarige broertje heeft een compleet andere speelstijl en we hebben maar 1 Yoto Mini. De jongste wil de Yoto ook zelf bedienen en niet tweede wiel zijn. Hij snapt na één keer kijken feilloos hoe je een kaart in de speler stopt, maar heeft simpelweg het geduld nog niet voor lang, onzichtbaar vermaak. Hij wil direct resultaat, kortere fragmenten en iets anders om naar te kijken dan een enkel pixel icoontje.

Dus heb ik toch verder gekeken naar een TIMIO Player, terwijl ik dat eerst niet van plan was. Met een prijskaartje van zo’n €79 is het niet goedkoop, maar mijn inschatting is dat de jongste hier zeker nog twee jaar plezier van gaat hebben. De content is voor zijn leeftijd precies op maat.

De omgekeerde wereld aan de voordeur

Mijn vierjarige nam het pakketje enthousiast in ontvangst van de bezorger en sneed eigenhandig het karton open. ‘Wow, wat zit erin?’ was het eerste dat hij riep bij het zien van de kleurrijke TIMIO-verpakking. ‘Een spel?’ Toen spotte hij een auto op de zijkant: ‘Een auto, bah.’ Maar de nieuwsgierigheid won het direct: ‘Mag ik dit spel proberen?’ Waar de jongste een tijdje geleden de Yoto Mini als eerste claimde, was de oudste nu degene die als eerste met de TIMIO aan de haal ging.

Zonder dat er nog maar een schijf op lag, begon hij na het aanzetten meteen op de knoppen te drukken en had hij de quizmodus al te pakken. Hij legde de disc met de boerderijdieren erop en de TIMIO begon direct Engelse vragen op hem af te vuren: ‘Find the bee. Well done. Find the chicken. That’s correct.’

Omdat hij pas net begint met Engels leren, had hij in het begin wat hulp van mij nodig, maar hij pikte het verrassend snel op. Ik vermoed dat hij met de basisset in de quizstand een paar uur, verspreid over meerdere speelmomenten, uitdaging heeft voordat hij de discs ‘uitgespeeld’ heeft. Zodra hij de woorden eenmaal heeft geleerd, zal de TIMIO Player zijn aantrekkingskracht verliezen.

Nou ja, als audiospeler dan. De TIMIO is ook leuk om open en dicht te maken met een schroevendraaier. ;)

Korte fragmenten en een enthousiaste instructeur

Zodra de jongste thuiskwam, rende zijn grote broer er meteen met hem heen om de nieuwe aanwinst te laten zien. ‘Kijk, zo werkt het!’ De jongste keek aandachtig toe totdat hij natuurlijk ook zelf wilde drukken.

Het systeem werkt met platte discs met plaatjes waar je op kan drukken om de onderliggende knoppen op de speler te activeren. Leg de disc met boerderijdieren op de TIMIO, tik op de bij en je hoort het woordje en het gezoem van een bij. Voor een tweejarige is de stand zonder vragen perfect voor zijn spanningsboog. De dieren en auto’s zijn hier vanaf het begin favoriet.

Hij heeft in het begin wel de neiging om weer als een ware DJ over die knoppen heen te gaan; in hoog tempo achter elkaar drukken waardoor je alleen maar halve woorden hoort. Maar al snel zat hij zomaar vijf minuten achter elkaar aandachtig naar de geluiden te luisteren en rustig dingen uit te proberen. Bij de geluiden van de dieren hoor ik regelmatig blije kreetjes en zie ik een grijns op zijn gezicht.

Mijn intentie was trouwens om één disc tegelijk aan te bieden, omdat hij anders meer bezig zou zijn met het wisselen van de discs dan met de inhoud zelf. Maar de realiteit haalde me direct in: hij had de overige discs zelf al lang op het kookeiland gespot. Hoe mooi mijn plan vooraf ook was: het is zijn spel, dus hij heeft de leiding.

Een onverwachte analyse tijdens het koken

Ondertussen was ik begonnen met koken, wat me nooit heel lang ongestoord lukt. De oudste ging verder met de Yoto Mini. Dat wilde de jongste toen natuurlijk ook meteen, totdat hij zich bedacht en toch weer bij de TIMIO ging zitten (na een rondje om het kookeiland achter de oudste aangerend te hebben). Niet veel later lagen beide audiospelers er verlaten bij en waren ze samen aan het voetballen met een strandbal en over elkaar aan het klimmen op de speelbank. Top jongens, ga maar lekker bewegen, alleen niet op de hete pannen schoppen, ok?

Ondertussen ging het geluid van de Yoto op de achtergrond door. Het apparaat was inmiddels voorbij het Funnybones-verhalenkaartje gegaan en speelde nu liedjes af. De oudste stopte midden in zijn schot en keek verbaasd naar de speler. ‘Mam, dat kaartje zit er toch helemaal niet in?’

Alles wordt onthouden

Een ontzettend scherpe analyse van mijn vierjarige. Wat hij op dat moment ontdekte, is de werking van de cloud-cache: de speler onthoudt de gedownloade audio, ook als je de fysieke trigger (het kaartje) eruit haalt. Voor hem een magisch moment, en voor mij een gemiste kans om uit te leggen hoe een computer dingen die hij eerder heeft ‘gelezen’ voor lange tijd kan onthouden; ik was immers aan het koken. En nee, ik probeer niet van alles een leermoment te maken. Maar soms stelt hij vragen waarbij de voorbeelden uit mijn antwoord nog wat abstract zijn voor hem. Dus probeer ik dit soort situaties te benoemen zodat ik er later makkelijker aan kan refereren.

Slimme blokken en zwermrobotica in de speelkamer

Wat ik vanuit mijn dagelijkse werk met logica en AI zo fascinerend vind aan apparaten zoals de TIMIO en de Yoto, is hoe ze de basis leggen voor interactie met fysieke objecten. Hoewel de TIMIO nu nog een opzichzelfstaand, offline kastje is, zijn we onderweg naar Swarm Robotics (zwermrobotica) in de speelgoedkist.

Je kunt dit het beste vergelijken met de ontwikkeling van de LEGO Smart Brick (lancering in augustus): een technologie waarbij de bouwstenen zelf via sensoren en logica ‘weten’ wat je aan het bouwen bent. In plaats van één centrale speler die al het geluid produceert, gaan we in de nabije toekomst toe naar sets van slimme, fysieke blokken of schijven die draadloos en lokaal rechtstreeks met elkaar communiceren. Leg je straks een object met een ‘koe’ naast een blok dat een ‘stal’ voorstelt, dan reageren beide objecten op elkaar.

Hiermee boots je de interactie in de echte wereld na. Denk bijvoorbeeld aan een spel waarbij de TIMIO een geluid maakt en je kind de fysieke speelgoedkoe ergens in de kamer moet vinden. Of dat de speler vraagt om vriendjes voor de koe te zoeken of een stal te bouwen met Connetix of losse blokken. De audiospeler praat en reageert op wat je kind doet, met geluiden van blije of minder blije koeien. Gebeurt er een ‘overstroming’ in het spel, dan moet je kind de koe fysiek hoger op de speelbank zetten. Afhankelijk van het spel hoor je veel verschillende geluiden die met een koe te maken hebben, of worden nieuwe woorden in dezelfde context geïntroduceerd (zoals koeienvlaai, mest of hooi). Je interactie beperkt zich niet meer tot drukken op een schijf en de kleine selectie aan geluiden die daarop staat. Overigens zie ik deze kleine selectie voor een tweejarige niet als een minpunt maar eerder als iets positiefs.

En het grappige is: nog geen twee dagen nadat ik deze review had geschreven, werd ik alweer door de realiteit ingehaald. Mijn tweejarige en ik hadden net een potje Hop in Galop achter de rug. Voor wie dat niet kent: een spelletje met houten paarden waarbij je onderweg naar de stal je zak met proviand moet vullen. Nog geen vijf minuten nadat we dat spel hadden opgeborgen, pakte hij de TIMIO erbij. Hij drukte op het paard, hoorde het gehinnik, keek meteen van de TIMIO naar de spellenkast en riep dwingend: ‘Wortel!’ Nadat ik de doos weer aan hem had gegeven begon hij de houten paarden te voeren met kartonnen wortels en emmers water.

Meteen daarna wees hij weer naar de spellenkast en riep ‘Raaf’, dus we pakten Eerste Boomgaard erbij. En toen volgde ‘Aardbei. Beer’ (van Berenhonger; een spel dat inmiddels met ducttape aan elkaar zit). Mijn peuter heeft de zwermrobotica hier helemaal niet voor nodig. En nu vraag ik me dus af of de zwermrobotica niet juist beperkend gaat werken of dat dergelijk speelgoed meer interessant is voor zijn educatieve waarde dan voor waar het het vrije spel brengt.

Waar voor je geld of te beperkt

Als we de TIMIO puur financieel en functioneel naast de concurrentie leggen, is het speelveld erg duidelijk. Voor circa €79 koop je de Starter Kit met 5 discs. Een uitbreidingsset van 5 nieuwe discs kost vervolgens zo’n €20. Als je alle uitbreidingen wilt hebben, ben je voor €179 helemaal klaar en bezit je de complete bibliotheek.

In vergelijking met de Toniebox (waar je losse poppetjes van €15-€20 per stuk blijft kopen en al snel honderden euro’s lichter bent) is dit budgettechnisch heel fijn. De Yoto is dan weer wat voordeliger qua kosten als je veel kaartjes zelf maakt, maar kost je wel weer veel tijd om tot een goede selectie te komen. De grote keerzijde van de TIMIO is echter dat het een volledig gesloten systeem is. Je kunt geen eigen MP3-bestanden inladen, geen sprookjes zelf inspreken en geen eigen afspeellijsten programmeren. Het mist de flexibiliteit om jarenlang met een ouder kind mee te groeien. De TIMIO is een absolute aanrader als basisspeelgoed vanaf jonge leeftijd, maar als je pas instapt vanaf 2,5 à 3 jaar, dan is de Yoto voor de lange termijn slimmer vanwege het gesloten systeem van TIMIO.

In de starterset vind je Boerderijdieren, Klassieke muziek, Voertuigen, Slaapliedjes, Verhaaltjes voor het slapen gaan. De slaapliedjes zou ik eerder bij een dreumes inzetten; tijdens het zelfstandig spelen blijft deze er niet lang op.

Je kunt je collectie uitbreiden met de volgende nieuwe sets:

• Set 1: Kinderrijmpjes vol. 1, Wilde dieren, Muziekinstrumenten, Kleuren, Lichaamsdelen
• Set 2: Kinderliedjes vol. 2, Zeewezens, Getallen, Vormen, Fruit
• Set 3: Sprookjes vol. 1, Alfabet A - L, Alfabet M - Z, Groenten, Tijd
• Set 4: Kinderliedjes vol. 3, Sprookjes vol. 2, Sprookjes vol. 3, Dinosaurussen, Insecten
• Kerstliedjes

Wat ik zelf jammer vind is dat je niet een ‘jong kind’ en ‘ouder kind’ achtige scheiding hebt. Als je kind de groenten en fruit al kent, dan zijn die schijven niet meer interessant in het Nederlands. En alleen deze weetjes-discs bevatten quizvragen. Wat wel weer erg leuk is, is het verrassingsgehalte dat een gemixt setje heeft voor de jonge ontvanger. Ik denk dat ik voor onze vakantie mogelijk set 2 ga aanschaffen; een beetje afhankelijk van zijn ontwikkeling in de tussentijd en zijn grootste interesses op dat moment.

Playbook voor de eerste keer spelen

Wil je de TIMIO introduceren zonder dat het direct een chaos van rondslingerende discs wordt? Hier zijn drie praktische tips op basis van onze eerste ervaringen:

• Doseer de discs: Wanneer het de beurt is aan de tweejarige, leg dan bewust slechts één specifieke disc klaar (bijvoorbeeld de voertuigen). Als je de hele stapel van vijf direct aanbiedt, is een peuter meer bezig met het wisselen van de schijven dan met de inhoud van het thema zelf. Let wel: ik faalde hierin vanwege de spontaniteit van mijn oudste en de havikblik van de jongste die weet dat er op het kookeiland dingen liggen die hij vaak wil maar niet altijd mag. Het is ook prima om alles aan te bieden. Maar ik zag wel duidelijk hoe hij langer luisterde naar elk geluidje toen er nog maar 1 of 2 kaarten voor zijn neus lagen.
• Begeleid de eerste quizzen: De actieve quizmodus vraagt veel geduld van een jong kind. Het duurt ook aardig wat seconden voordat de vraag start, dus uit zichzelf wacht je kind misschien niet lang genoeg en denkt hij dat er geen geluid meer komt. Zit er de eerste paar keer dus even naast. Daarna hebben ze het spelletje snel door. Voor zelfstandig spelen zet ik de quiz functie in het begin (net 2 jaar) uit.
• Maak gebruik van de meertalige opties: Is je oudere kind uitgekeken op de Nederlandse varianten? Schakel de speler dan over naar het Engels. Idealiter vertel je niet wat de Engelse woorden betekenen, zodat je kind zelf op ontdekkingstocht kan gaan naar de juiste vertaling. Aan de andere kant valt meedenken en in het begin vertalen weer goed onder samen spelen. Mijn kind wil gewoon de kennis hebben dus vraagt het en verwacht antwoord.

Tot slot wil ik de volgende gedachte met jullie delen: Is de ultieme vorm van spelen niet juist dat de logische verbanden niet voorgekauwd zijn door een chip? Als we er kritisch naar kijken, willen we dan dat speelgoed ons kind leert hoe de wereld werkt, of mag de fantasie dat zelf blijven hacken met passief speelgoed in een wereld die voor hen een grote sandbox is? Of heeft reactief/interactief speelgoed iets zo magisch dat het juist de verbeelding prikkelt en fantasie bevordert?